Wednesday, March 15, 2023

ඊජිප්තු රජය ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව ගැන සත්‍ය ලෝකයෙන් වසන් කරනවාද?


 

                              ඊජිප්තුව කියන්නේ අතීතය පිළිබඳ තොරතුරු රැසක් කාලයේ වැලිතලාවලින් වසාගෙන සිටින නගරයක්.කොයිතරම් කාලයක පටන් පරීක්ෂණ සිදුකෙරුණත් තවමත් මේවගෙන් ගවේෂණයට ලක් වෙලා තිබෙන්නේ බොහොම සුළු තොරතුරු ප්‍රමාණයක් පමණයි.කාලයේ වැලිතලාවලින් වැසුණු මේ ඉතිහාසය ලෝකයා හමුවට පැමිණියහොත් ඇතැම්විට අප දන්නා ඉතිහාසය වෙනස් කොට නැවත රචනා කරන්නට විය හැකියි.

                                 ඊජිප්තුවේ තිබෙන පැරණිම ස්මාරක මූර්තිය විදිහට සැලකෙන මේ ප්‍රතිමාව මීටර් 73ක් පමණ දිගකින් වගේම මීටර් 20ක පළලින් යුක්තයි.විද්‍යාඥයන් පවසන ආකාරයට විවාදයකින් තොරවම ඉතිහාසයේ විශිෂ්ට නිර්මාණයක් වන මෙය ක්‍රි:පූ: 2558 - ක්‍රි:පූ: 2532 අතර කාලවකවානුවේ නිර්මාණය කර තිබෙනවා.වර්තමානය වනවිට වර්ණයන් වියැකී ගොස් තිබුණත් " ස්පින්ක්ස් " ප්‍රතිමාව තද රතු පැහැයෙන් වර්ණ ගන්වා තිබූ බවට සළකුණු තවමත් වම් කන යට ශේෂව පවතිනවා.
                                   කොහොම වුණත් 1936 වනතුරුම මේ ප්‍රතිමාව උරහිස දක්වාම වැලි පසෙන් වැසී තිබූ බවයි සඳහන් වන්නේ.ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව මේ විදිහට ආරක්ෂා වෙන්න ඒකත් ප්‍රබල හේතුවක් වන්නට ඇති බව තමයි පුරාවිද්‍යාඥයන් පවසන්නේ.අද අපි කතා කරන්න යන්නේ ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවෙහි සැඟවුණු අබිරහස් ගොන්නෙන් කිහිපයක් පිළිබඳවයි.

ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවේ නහයට මොකද වුණේ?

                                   ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව කියපු ගමන්ම කාගේත් මතකයට එන්නේ මේ ප්‍රතිමාවේ නාසය.සූරපප්පා කාටූනය වගේ විවිධ නිර්මාණවල පවා එදා සිටම උපහාසයට ලක්වන ස්ෆින්ග්ස්ගෙ නහයට වුණේ මොකක්ද කියල නම් කවුරුත්ම හරියට දන්නේ නැහැ.නිවැරදිවම මොකක්ද වුණේ කියලා කියන්න බැරි වුණත් පුරාවිද්‍යාත්මක අධ්‍යනයක් කරපු " මාක් ලෙහ්නර් " නිගමනය කරන්නේ මේ ප්‍රතිමාවේ නාසය ක්‍රි:ව: 03 - ක්‍රි:ව: 10 සියවස් අතර කැඩී යන්නට ඇති බවයි.ඩෙන්මාර්කයේ චිත්‍ර ශිල්පියෙක් වන  " ඩේවිඩ් ලුඩ්විග් " 1788දී මේ ප්‍රතිමාව සිතුවමට නඟලා තිබෙන්නෙත් නාසයක් රහිතවයි.ඒ නිසාම මේ ප්‍රතිමාවේ නාසය බොහෝ කාලයකට කලින් නැති වුණා කියලා තමයි හිතන්න වෙන්නේ.

ප්‍රතිමාවේ හිස වෙනස් වීම :-

                                    මේ ප්‍රතිමාවේ හිස සම්බන්ධවත් යම් ගැටළු තිබෙනවා.මුල් කාලීනව මේකෙ හිස සිංහ හිසක් විදිහට තිබෙන්න ඇති කියලා තමයි විශ්වාස කරන්නේ.සාමාන්‍යයෙන් මිනිසකුගේ හිසට වඩා සිංහයෙකුගේ හිස විශාලයි.අනෙක ප්‍රතිමාවේ අනෙක් කොටස්වලට වඩා වර්තමානයේ ප්‍රතිමාවේ තිබෙන හිස කොටස අලුත් බවක් දක්නට ලැබෙනවා.ගවේෂකයන් කියන විදිහට අපි දකින හිසට වඩා ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවේ හිස විශාල වෙන්නත් ඕන.මේතරම් විශාල ප්‍රතිමාවකට කුඩා හිස කොටසක් සවි කරන්න හේතු වුණ කාරණය ගැන ඔවුන් දිගින් දිගටම ප්‍රශ්ණ කරනවා.ප්‍රතිමාවේ අනෙත් කොටස්වලට සාපේක්ෂව ප්‍රතිමාවේ හිස කොටස පස්වලින් වැහිලා තිබිලත් නැහැ.ඇයි මෙහි හිස මෙතරම් නැවුම්ව තිබෙන්නේ?පසුකාලීනව ඊජිප්තුව පාලනය කළ පාලකයකුගේ උවමනාවට ප්‍රතිමාවේ තිබුණ හිස ඉවත් කරලා මේකට තමන්ගේ හිස ලබා දෙන්න ඇති කියලා තමයි අනුමාන කරන්නේ.

ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව ආසන්නයෙන් හමුවුණ සැඟවුණ නගරය :-
                                   එක්තරා ගවේෂකයන් ගවේශකයන් පිරිසක් වසර දහස් ගණනක් පැරණි මින් පෙර කිසිම දිනක නොදැන සිටි නගරයක් ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව අසලින් සොයා ගනු ලැබුවා.ලෝකයේ පුවත්පත්වල සිරස්තල මවපු මේ සොයා ගැනීම තවත් රසවත් කරන්න වගේම කුතුහලයෙන් පුරවන්න ඒ නගරයෙන් සොයාගත්ත අතීත ඊජිප්තුවාසීන්ගේ රත්තරන් නිධාන , ඔවුන් භාවිත කළ වටිනා උපකරණවලට හැකි වුණා.ඉතින් ඇයි මේ වගේ වසර 4000ක් විතර පරණ නගරයක් මේ තරම් විශේෂ වන්නේ?මොකක්ද ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවට මේ නගරය සමග තිබෙන සම්බන්ධය කියලා ඔබටත් හිතේවි.නැතිනම් ඒ නගරයේ නිර්මාණය වුණු සාමාන්‍යය ප්‍රතිමාවක් කියලත් හිතේවි.
                               නමුත් ඒක හිතාගන්නත් බැරි තරම් පුදුමයට හේතු වන ඔබ කිසි ලෙසකින්වත් අනුමාන නොකරන සබැඳියාවක්.ඒකට හේතුව තමයි මේ නගරයේ පිවිසුම.පුදුම සහගත දේ නම් මේ නගරයට පිවිසුම් දොරටුව නිමවී තිබෙන්නේ ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව තුළින්.ඒ කියන්නේ ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවේ හිස් මුදුනේ ඉඳලා මිනිස්සුන්ට පහලට යන්න විශාල විවරයක් තිබෙනවා.කොහොම වුණත් දැනට සොයාගෙන තිබෙන ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවට ඇතුළු වන රහස් කුහරයේ අභිරහස 18වැනි සියවසේ අගභාගයටම දිව යනවා.මේ කුහරය විවෘතව තිබෙන විදිහ ඒ කාලේ ඇඳලා තිබෙන චිත්‍රවලින් පවා බොහොම පැහැදිලිව දැකගන්න පුළුවන්.ඊට අමතරව 18වැනි සියවසේදී ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව බලන්න විශාල ගුවන් බැලුනයකින් ගමන් කරපු ගවේශකයන් පිරිසක් ඉහල අහසේ සිට ලබාගත් ඡායාරූපයකත් , 1890දී ගන්නා ලද ඡායාරූපයකත් මේ වසරේ පැවැත්වූ සටහන් වෙලා තිබෙනවා දැක ගන්න පුළුවන්.ස්පින්ක්ස් ප්‍රතිමාවේ මෙහෙම විවරයක් තිබෙනවා කියලා මේ වනවිටත් සොයාගෙන තිබෙන බවට ඇතැම් රහස් තොරතුරුවලින් වාර්තා වුණත් වර්තමානයේදී නම් එහෙම විවරයක් දකින්න ලැබෙන්නේ නැහැ.නමුත් මෑත කාලේ කවුරුහරි මේ කවුළුව කොන්ක්‍රීට් දාලා වහලා තිබෙන ආකාරයක් දකින්න ලැබෙනවා.නමුත් ඒ ඇයි?

ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව තුළ සැඟවුණ පුස්තකාලය :-

                               ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව ඉදිරිපිට තිබෙන ශිලා ලේඛනයේ වගේම ඊජිප්තු පුරාවෘත්තවලත් මේ ප්‍රතිමාව තුළ තිබෙන පැරණි පුස්තකාලයක් ගැන කියවෙනවා.ඒ අනුව ඊජිප්තුවරුන්ගේ දැනුම් සම්භාරයම මේ පුස්තකාලයේ ගබඩා කර තිබෙන බව තමයි කියවෙන්නේ.තවත් පිරිස් අනුමාන කරන ආකාරයට මේ ශිලා ලේඛනයෙන් විස්තර කරන්නේ අපි නොදන්නා වෙනත් දියුණු නිර්මාණයක් කරා ගමන් කරන මාර්ගය බවයි.කොහොම වුණත් මේ පුස්තකාලය ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවේ දකුණු කන යට තිබෙනවා කියන පිරිසකුත් කකුල යට තිබෙනවා කියලා විශ්වාස කරන පිරිසකුත් මේ අතර සිටිනවා.
                                    මේ මතයන් නිසාම ඇමරිකානු ගවේෂකයන් පිරිසක් ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවේ කකුල ආසන්නයේ මීටර් 07ක් පමණ ගැඹුරට හාරගෙන ගිහින් තිබෙනවා.පුස්තකාලයක පිවිසුම් දොරටුවක් සොයා ගන්න නොහැකි වුණත් ඔවුන්ට මෙහිදී ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාව අභ්‍යන්තරයේ විශාල කුටි පිහිටා තිබෙන බවට යම් යම් සාධක ලැබී තිබෙනවා.නමුත් මෙවන් කැනීම් තුළින් ප්‍රතිමාවට හානිවීමේ අවදානම ඉහළයි.අන්න ඒ නිසාම මේවනවිට ඊජිප්තු පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව මේ සියලුම ආකාරයේ කැනීම් කටයුතු තහනම් කොට තිබෙනවා.නමුත් රජය මේ විදිහට කැණීම් තහනම් කරන්න හේතුව ප්‍රතිමාවේ ආරක්ෂාවමද?
                               දැනට වාර්තාවන තොරතුරුවලට අනුව නම් ස්ෆින්ග්ස් කියන්නේ නිකන්ම නිකන් ප්‍රතිමාවක් නෙවෙයි.මේ ප්‍රතිමාව අභ්‍යන්තරයේ සැඟවුණු විශාල දැනුම් සම්භාරයක් වගේම ඉතිහාසය වෙනස් කළ හැකි තොරතුරු සම්භාරයකුත් තිබෙනවා.නමුත් ඊජිප්තු රජය මේ හැමදෙයක්ම සඟවන්නේ ඇයි?

ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමා දෙකක් :-

                                  වර්තමානය වෙද්දි දකින්න ලැබෙන්නේ එක ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවක් වුණත් බොහොමයක් දෙනා විශ්වාස කරන්නේ ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවට මෙපිටින් තවත් ඒ වගේම ප්‍රතිමාවක් තිබූ බවයි.සමහර සිතුවම්වලින් එක ලඟ පිහිටා තිබෙන ප්‍රතිමා දෙකක් දක්වා තිබුණත් ඊජිප්තු ශිෂ්ටාචාරයේ නම් ඒ ගැන කිසිම තොරතුරක් වාර්තා වෙන්නේ නැහැ.කොහොම වුණත් මේ මතය විශ්වාස කරන ඇතැම් පිරිස් සැඟවිලා ඇතැයි විශ්වාස කරන මේ ප්‍රතිමාව සොයන්න සෑහෙන වෙහෙසක් දරලා තිබෙනවා.නමුත් තවමත් ඒ පිළිබඳව කිසිදු හෝඩුවාවක් ලැබිලා නම් නැහැ.ඊජිප්තු රජය මේ ප්‍රතිමාව තිබෙන තැන දැනගෙන ඒක සඟවන බව පවසන පිරිසකුත් මේ අතර සිටිනවා.ඇත්තටම ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවන් දෙකක් එක ළඟ පිහිටලා තිබුණද?එහෙම තිබුණා නම් චිත්‍රයක් හැර වෙනත් කිසිම සාධකයක් ඒ පිළිබඳව නොලැබුණේ ඇයි?
                                    ඊජිප්තු රජය කියන්නේ තමන්ගේ ඉතිහාසය ගැන බොහොම ආඩම්බර වෙන රජයක්. ඔවුන්ගේ ආර්ථිකය තුළ මූලික ස්ථානයක් හිමිවන්නේද මේ සංචාරක කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රය වෙතයි.ඉතින් එහෙනම් ඇයි ඔවුන් මේ ඇත්ත ලෝකයට ඉදිරිපත් කරලා තමන්ගේ සංචාරක කර්මාන්තය තවත් දියුණු කර නොගන්නේ?
                                     ඊජිප්තුවට මිනිස්සු එන්නෙ මේ සැඟවුණු අබිරහස් නිසාමයි. මොකද මේ එන සංචාරකයන්ගෙන් ඇතැම් පිරිස් එන්නේම අබිරහස් විසඳන්න උත්සාහ කරන්න.ඉතින් මේ හැම අබිරහසක්ම විසඳුණොත් හැමදේම සාමාන්‍ය දෙයක් බවට පත්වෙලා සංචාරක කර්මාන්තය විනාශ වෙන්න පුළුවන්. ඒකෙන් රටේ ආර්ථිකයටත් විශාල බලපෑමක් එල්ල විය හැකියි.අන්න ඒ නිසා ඊජිප්තු රජය තමන් ගවේෂණය කර ගත් තොරතුරු සදාකාලිකවම රහසක් විදිහට තබාගන්න තීරණය කළා වෙන්නත් බැරි නැහැ.හැබැයි මේ රහස් සියල්ලම පසුපස ඇති හේතු කරුණු එසේනම් ස්ෆින්ග්ස් ප්‍රතිමාවේ වගේම ඊජිප්තුවේ සෑම අබිරහසක්ම සදාකාලිකවම අබිරහසක් ලෙස පවතීවි.

2 comments:

  1. මොනවා වුණත් ඊජිප්තුවේ මිනිස්සු තමන්ගේ දේවල් ආරක්ෂා කරගන්න දන්නවා.

    ReplyDelete